Blumat Digital Tensiometer

Meet hoe hard je planten moeten trekken om aan water te komen. Werkt in aarde, kokos, veenmengsels en volle grond: zonder herkalibratie per medium.

Elke kweker heeft het gedaan: een vinger in de pot, even voelen, schouderophalen en toch maar water geven. Of de pot optillen en denken dat hij licht aanvoelt. Dat werkt prima, tot het misgaat. Te veel water betekent zuurstofgebrek bij de wortels en een uitnodiging voor wortelrot; te weinig betekent stress en stilstand. En bij allebei zie je de schade pas dagen later op het blad.

De Blumat Digital Tensiometer haalt het gokwerk eruit.

Wat een tensiometer meet, en waarom dat anders is

Dit is het punt waar het om draait, en precies waar een tensiometer zich onderscheidt van de goedkope vochtprikkers.

Zo'n prikker meet de elektrische geleiding tussen twee metalen pennen. Die meting hangt af van je zoutgehalte, je voeding en je substraat. Daarom leest dezelfde meter compleet anders uit in kokos dan in aarde, en daarom loopt hij weg zodra je EC oploopt.

Een tensiometer meet iets anders: vochtspanning, oftewel hoe hard de wortels van je plant moeten trekken om water uit het substraat te krijgen. Dat is geen omweg en geen benadering. Dat is letterlijk hoe de plant dorst ervaart, uitgedrukt in een getal.

Omdat er zuigkracht wordt gemeten en geen geleiding, werkt één tensiometer op dezelfde manier in potgrond, kokos, veenmixen en de volle grond. Geen aparte tabel per substraat, geen ruis van je voedingsschema.

Hoe het werkt

In de meter zit een met water gevulde poreuze keramische kegel. Droogt het substraat eromheen uit, dan wordt er water door de keramiekwand naar buiten getrokken. Precies zoals de wortels het uit het omringende medium trekken. Die uitstroom creëert onderdruk in het afgesloten huis, en de meter geeft die onderdruk weer op het display.

Nat substraat, weinig zuigkracht, lage waarde. Droger substraat, meer zuigkracht, hogere waarde. Zodra je water geeft, trekt het keramiek het vocht weer naar binnen en zakt de waarde.

Deze meter geeft de zuigspanning in millibar (mbar), met een meetbereik van 10 tot 750 mbar. Kom je elders waarden in centibar of hectopascal tegen, dan meten die hetzelfde: 1 cbar is 10 mbar en 10 hPa. Een tabel die in cbar staat, vermenigvuldig je dus met tien om hem hier te kunnen gebruiken.

De meter aflezen

Let op dat potten en volle grond niet op dezelfde waarde thuishoren. Planten in een pot zitten het prettigst rond de 80 tot 120 mbar, terwijl planten in de volle grond gerust op 150 tot 250 mbar kunnen staan. Een grotere wortelzone overbrugt een hogere spanning zonder moeite.

Gebruik dit als startpunt en leer daarna je eigen waarden kennen. Binnen een week of twee weet je waar jouw planten in jouw potten willen zitten, en geef je water op basis van een getal in plaats van een onderbuikgevoel.

Plaatsen in vier stappen

1. Week de keramische kegel vóór het eerste gebruik in schoon water, zodat de poriën volledig doordrenkt zijn.
2. Vul het huis met schoon water. Gedestilleerd of gekookt en afgekoeld water is ideaal: dat houdt kalkaanslag uit het keramiek en er zit minder lucht in.
3. Plaats hem op wortelniveau. Maak een voorboorgat, duw de kegel er stevig in en druk het substraat er goed omheen aan. Goed contact tussen keramiek en medium is cruciaal: een luchtspleet levert onzinwaarden op.
4. Houd afstand van druppelaars en de potrand. Zet hem waar de wortels zitten, niet waar het water als eerste terechtkomt.

Geef hem een paar uur om in evenwicht te komen voordat je de eerste meting vertrouwt. Verplaats je hem, wacht dan opnieuw.

Houd de bovenkant droog

Dit is verreweg de meest voorkomende manier waarop deze meter sneuvelt, en het staat nergens groot op de verpakking: het digitale kopstuk is niet waterdicht. Giet je met de hand over de pot heen, of staat de meter buiten, dan is een beschermkap geen luxe. Zet die kap wel niet rechtstreeks op het substraat, want dan sluit je vocht op rond de sensor.

Technische Specificaties:

• Meting: vochtspanning (zuigspanning) in de wortelzone
• Eenheid: millibar (mbar); 1 cbar = 10 mbar = 10 hPa
• Meetbereik: 10 tot 750 mbar
• Meetdiepte: 19 cm
• Aflezen: digitaal display, waarde verschijnt na een druk op de knop
• Werking: poreuze keramische kegel met watergevuld huis en elektronische druksensor
• Media: potgrond, kokos, veenmengsels en volle grond: zonder herkalibratie
• Batterij: 3V CR2032 knoopcel, meegeleverd, met indicatie bij bijna leeg
• Vulling: schoon water, bij voorkeur gedestilleerd of gekookt en afgekoeld
• Let op: het digitale kopstuk is niet waterdicht

Veelgestelde vragen

Meet hij in mbar of in cbar?
In millibar. Kom je een tabel in centibar tegen, vermenigvuldig die waarden dan met tien: 10 cbar is 100 mbar.

Werkt hij in kokos?
Ja. Spanning is spanning: de waarde betekent hetzelfde ongeacht het medium. Je ideale zone kan in kokos iets anders liggen dan in aarde, en dat is precies waarom je meet in plaats van aanneemt.

Heb ik er één per pot nodig?
Niet per se. De meeste kwekers zetten er één in een representatieve pot en gieten de hele groep op basis van die meting. Verschillen je planten sterk in grootte of standplaats, dan neemt een tweede de twijfel weg.

Hij geeft 0 aan, klopt dat?
Waarschijnlijk niet. Nul wijst meestal op lucht in het huis: controleer het waterniveau en vul bij.

Wat als hij traag reageert?
Dan is het keramiek waarschijnlijk dichtgeslibd. Voorzichtig schoonmaken, nooit met afwasmiddel of een staalborstel.

Welke batterij heeft hij nodig?
Een 3V CR2032 knoopcel, dezelfde als in veel autosleutels en weegschalen. Je koopt hem bij elke supermarkt of drogist, dus je hoeft er niets voor te bestellen.

Mag hij buiten blijven staan in de winter?
Nee. Haal hem binnen voor het gaat vriezen; water zet uit bij bevriezing en dat overleeft het keramiek niet.